Een drone-inspectie van gevels in Zwolle is deze week volledig uit de hand gelopen. Bij twee verschillende flatcomplexen werden drones tijdens de werkzaamheden beschadigd en neergehaald. In één geval heeft een bewoner vanuit een balkon vermoedelijk met een luchtbuks op de drone geschoten; kort daarna werd bij een ander complex een plant naar een drone gegooid. Dat vertelt een drone-operator aan Dronewatch. Dat schrijft Wiebe de Jager van Dronewatch.
De drones werden bedrijfsmatig ingezet in opdracht van een aannemer die de betreffende flatgebouwen voorbereidt op verduurzaming. Het ging om fotogrammetrische inspecties van het metselwerk. De werkzaamheden vonden plaats bij meerdere grote complexen. Bij twee daarvan ging het mis.
De drone-operator in kwestie, die liever anoniem blijft, was samen met een collega met twee drones aan het werk. De drones vlogen op ongeveer twee meter afstand van de gevel om voldoende detail vast te leggen voor verdere analyse.
Bij de eerste inspectie kwam een boos gebarende bewoner in beeld. De politie arriveerde daarop ter plaatse, vermoedelijk nadat een van de bewoners melding had gemaakt van de drone. Nadat de agenten de papieren hadden gecontroleerd, vertrokken ze weer. Pas na hun vertrek werd schade aan de drone ontdekt: er bleek een gat in een van de armen en in een propeller te zitten.
Waardoor de drone precies is geraakt, is nog niet vastgesteld. Volgens de operator is de schade vermoedelijk ontstaan doordat er met een luchtbuks op de drone is geschoten. De drone werd buiten gebruik gesteld en de inspectie bij het complex gestaakt.
Drone geraakt door potplant
Anderhalf tot twee uur later ging het bij een ander complex opnieuw mis. Dit keer was de piloot bezig met de Matrice 3E, ter hoogte van een van de bovenste verdiepingen.
“Een man kwam naar buiten stormen op het balkon”, vertelt de operator. ''Er werd vervolgens op de drone geschoten met wat klonk als een airsoftpistool. Daarna escaleerde de situatie verder. “Een andere man kwam een paar seconden later het balkon op met een potplant, die hij naar de drone gooide. Vervolgens zeilde het toestel naar beneden en crashte op de grond.”
De drone raakt total loss
De operator en zijn collega belden direct 112. Vervolgens kwamen bewoners verhaal halen. Volgens de operator was een van de betrokken personen duidelijk onder invloed van alcohol en drugs en dreigde de situatie fysiek te worden. Een andere aanwezige was volgens hem beter aanspreekbaar. De politie was ondertussen aan de telefoon en kwam vervolgens ter plaatse om in te grijpen en de boze bewoners tot kalmte te manen.
Bewoners waren vooraf geïnformeerd
De drone-inspectie kwam volgens de operator niet onverwacht. Voorafgaand aan de werkzaamheden was een e-mail naar de bewoners verstuurd en ook hingen er notificatiebrieven in de entrees van de complexen. Toch waren de betrokken bewoners daar kennelijk niet van op de hoogte, of hadden ze de communicatie gemist.
De bewoner die het projectiel op de drone had afgevuurd, stond erop om de beelden te zien, omdat hij beweerde dat de drone in zijn appartement had gekeken. Daar zou op dat moment zijn vrouw naakt hebben rondgelopen. De operator zegt dat hij de gemaakte foto’s aan de politie en aan de man heeft laten zien. “Het glas spiegelt, helemaal niks op te zien”, zegt hij over de betreffende beelden.
Incident gemeld bij ILT en OVV
De vernieling van de drone is inmiddels gemeld bij de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) en de Onderzoeksraad voor Veiligheid (OVV). Volgens de operator valt het incident vanwege de omstandigheden en het verloren gaan van de drone in de hoogste categorie. Daarnaast speelt er een verzekeringskwestie. Ook moet nog aangifte worden gedaan bij de politie.
Het incident illustreert volgens de operator een probleem waar dronebedrijven vaker mee te maken krijgen: bewoners weten niet altijd waarom een drone bij hun woning vliegt en wat er met de gemaakte beelden gebeurt. Dat onbegrip kan leiden tot verbale agressie en in uitzonderlijke gevallen zelfs tot fysiek geweld.
“Vooraf bewoners inlichten is zeer belangrijk”, zegt de drone operator. Tegelijkertijd is dat volgens hem niet altijd eenvoudig. “In bepaalde wijken is dat echt een uitdaging, omdat mensen communicatie niet vertrouwen.”
Dat bewoners geïrriteerd of bezorgd reageren op drones is volgens de operator niet nieuw. “Helaas gebeurt het vaker dat bewoners kwaad reageren, maar dit is echt van een andere orde.”
Onbekendheid voedt wantrouwen
Volgens de operator speelt ook de bredere beeldvorming rond drones een rol. “Het helpt ook niet mee dat mensen veel negativiteit lezen over drones. Verder hebben mensen soms geen idee wat een drone nou precies aan het doen is.”
Juist bij professionele inspecties heeft een drone echter een concreet doel. In dit geval werden de beelden gebruikt om de staat van het metselwerk in kaart te brengen als voorbereiding op verduurzamingswerkzaamheden.
Dat neemt niet weg dat bewoners vragen kunnen hebben over privacy. Een duidelijke aankondiging vooraf, informatie over het doel van de vlucht en uitleg over de omgang met beeldmateriaal kunnen helpen om onrust te voorkomen. Tegelijkertijd rechtvaardigen zorgen over een drone niet dat deze met een voorwerp wordt bekogeld of zelfs wordt beschoten.
“Deze incidenten in Zwolle laten vooral zien hoe belangrijk het is dat professionele dronevluchten niet alleen technisch en operationeel goed worden voorbereid, maar ook dat de omgeving goed wordt geïnformeerd over de werkzaamheden en de planning”, besluit de operator.